Het robuuste team
Over teams en teamprestaties zijn talloze boeken geschreven, vaak met de nadruk op de zachte, menselijke kant. Maar teams bestaan niet alleen om goed samen te werken: ze moeten resultaten leveren, waarde toevoegen en bijdragen aan de organisatie. Daarvoor hebben ze mensen, middelen én processen nodig.

Ik heb zelf de onweerstaanbare neiging om dingen te concretiseren en operationaliseren, zodat ik het kan meten. In dit boek richt ik mij dan ook op die instrumentele kant. Ik introduceer de Robuuste Team Methode (RTM), een praktische manier om te meten hoe robuust een team is. Geen absolute waarheden, maar handvatten en richting waarmee teams en hun leiders inzicht krijgen in verbeterpunten. Zo ontdek je wat nodig is om je team robuust(er) te maken: sterker, effectiever en toekomstbestendiger.
In mijn eigen zoektocht als manager heb ik de afgelopen jaren gezocht naar een manier, een instrument om te kunnen meten hoe robuust mijn team(s) waren. In technisch opzicht, dus zonder rekening te houden met de menskant (waarvan ik het belang niet wil wegcijferen). Wat ik ontdekte was dat ik ad hoc veranderingen doorvoerde zonder achteraf de impact te controleren. Hadden de veranderingen wel zin gehad? Hoe kon ik dat meten zodat voortaan duidelijk was aan welke knoppen ik moest draaien?
Focus van het boek
Ik heb dit boek geschreven voor iedereen die een team leidt, maar ook voor individuen die onderdeel zijn van een team. Misschien heb je al geprobeerd om het teamresultaat te verbeteren, maar boekte je niet de resultaten waarop je had gehoopt. In dit boek hanteer ik de volgende visie op teams: een team voert op basis van competenties en met behulp van instrumenten een proces uit om waarde toe te voegen voor zijn klant.
De Robuuste Team Methode zorgt ervoor dat je je focust op verbeteringen die ook echt impact hebben. Om het simpel te houden onderscheidt deze methode slechts drie factoren die de robuustheid van je team bepalen. Voor de methode in dit boek heb ik mij vanzelfsprekend ook laten inspireren door de theorieën en inzichten van anderen.
Voor wie is dit boek
Dit boek is geschikt voor managers, teamleiders, afdelingshoofden en iedereen die leiding geeft aan een team, maar ook voor facilitators die teams begeleiden naar een hogere mate van volwassenheid. Hoor jij daarbij? Dan helpt dit boek jou om te bepalen hoe robuust je team is en wat je kunt doen om je team robuuster te maken. Het initiatief voor het bestuderen en toepassen van deze aanpak kan natuurlijk ook worden genomen door iemand uit het team zelf – bijvoorbeeld als het hoort bij zijn of haar rol om de teamprestaties te verbeteren!
De indeling van dit boek
Dit boek gaat uit van een vereenvoudigde weergave van de werkelijkheid. Het doel van dit boek is immers om zoveel mogelijk teams praktische handvatten te geven en te inspireren om met teamoptimalisatie aan de slag te gaan. Dat vraagt een focus op kenmerken die alle teams gemeenschappelijk hebben. De aanpak verkondigt daarom geen absolute, onwrikbare waarheid. Het helpt je om de resultaten van je team stap voor stap (iteratief) te verbeteren.
Ik raad je aan om het boek van voor naar achter te lezen. Anders mis je essentiële uitleg om de aanpak te begrijpen of sla je wellicht stappen over die je moet uitvoeren om je team robuuster te maken. De indeling van dit boek is als volgt:
Hoofstuk 1 – Over teams
Dit hoofdstuk is de theoretische basis van het boek. Dit hoofdstuk beschrijft alles wat je moet weten over teams en het functioneren van teams. Van de optimale teamgrootte tot teamontwikkeling en externe invloeden.
Hoofstuk 2 – Wat is robuust?
Dit boek gaat over robuustheid, maar wat is eigenlijk robuust. In dit hoofdstuk leer je dat robuustheid de balans is tussen star en ad hoc. Ook maak je kennis met de 3 factoren die robuustheid beïnvloeden en de 7 principes van robuust handelen.
Hoofstuk 3 – De Robuuste Team Methode
In dit hoofdstuk leg ik stap voor stap uit hoe je de robuustheid van een team kunt meten en hoe je er een indexgetal aan kunt toekennen. Ik introduceer de Robuuste Team Methode die bestaat uit 10 stappen verdeeld over drie fases.
Hoofstuk 4 – De robuustheid van je team analyseren
In dit hoofdstuk kijken we afzonderlijk naar de robuustheid van drie onderdelen die voor een team van belang zijn: activiteiten, competenties en middelen. Hun onderlinge samenhang wordt uitgedrukt door de RTindex.
Hoofstuk 5 – Het probleem en de oplossing definiëren
Als je de robuustheid van het team hebt bepaald, lees je in dit hoofdstuk aan welke knoppen je kunt draaien om de robuustheid van je team te verhogen.
Hoofstuk 6 – De oplossing implementeren
Dit hoofdstuk gaat over het implementeren van verbeteringen en oplossingen om de robuustheid daadwerkelijk te verbeteren en te borgen.
Hoofstuk 7 – Lessen voor continue verbetering
Net als elk team heeft ook een robuust team nog onderhoud nodig en moet het continu bezig zijn met verbetering. In dit hoofdstuk lees je daarom wat je nog kunt doen als je team eenmaal robuust is.
Om de aanpak handen en voeten te geven heb ik een praktisch canvas ontwikkeld, het Robuuste Team Canvas (zie hoofdstuk 3). Het idee voor een canvas is ontstaan in mijn eigen praktijk. Ik ben een fervent aanhanger van de Lean-methode A3, die is gebaseerd op de iteratieve, cyclische manier van verbeteren bedacht door William E. Deming: Plan, Do, Check en Act (PDCA). Die cyclus zie je ook terug bij populaire managementmethodieken als Agile, Scrum, Lean, Six Sigma en de klassieker 8D. Het Robuuste Team Canvas is een handige invultool om de parameters voor de robuustheid van je team in één overzicht weer te geven.
Benieuwd hoe je de kennis uit dit boek écht toepast?
Volg een praktijkgerichte opleiding bij VFB. Bij ons leer je het vak van binnenuit: niet vanuit theorie, maar vanuit de werkpraktijk. De perfecte stap van lezen naar doen.